Jak stworzyć przyjazne środowisko do nauki dla uczniów z dysleksją?

Uczniowie z dysleksją w szkole

Nauczyciel może zrobić bardzo wiele na rzecz pomocy uczniowi z dysleksją w codziennej nauce szkolnej: wystarczy kilka drobnych zabiegów i zrozumienie natury trudności, z jakimi mierzy się dyslektyk, by realnie ułatwić funkcjonowanie w szkole zarówno jemu, jak i jego kolegom oraz dydaktykom. 

Więcej na temat rodzajów i objawów dysleksji dowiesz się z lektury naszego poprzedniego tekstu: Jak radzić sobie z uczniami z dysleksją? W niniejszym tekście przyjrzymy się bliżej konkretnym działaniom, które warto wdrożyć w codziennej pracy dydaktycznej.

Zapewnij dyslektykowi miejsce z przodu sali

O ile to możliwe, uczniów z dysleksją warto sadzać w pierwszych rzędach ławek. Miejsce z przodu klasy zmniejsza ekspozycję na rozpraszające bodźce - widok z okien, szepty kolegów, kolorowe plakaty na ścianach itd. -  a zajmujące je osoby wyraźniej słyszą nauczyciela i widzą treści na tablicy. Im bliżej nauczyciela siedzi uczeń, tym łatwiej mu poprosić o pomoc; nauczyciel może z kolei uważniej obserwować ucznia, a w rezultacie - wychwytywać więcej sygnałów świadczących o potrzebie jej udzielenia.

Zadbaj o pomoce naukowe dla uczniów z dysleksją

W trudnościach z nauką czytania i pisania nieocenioną pomocą są słowniki ortograficzne, słowniki poprawnej polszczyzny, różnego rodzaju fiszki i opracowania służące jako bezpośrednie źródło wiedzy w sytuacji napotkania trudności. Materiały tego typu są przydatne nie tylko dla dyslektyków - warto zapewnić do nich stały dostęp wszystkim uczniom (np. umieszczając je na otwartej półce w sali lekcyjnej), zademonstrować sposoby ich używania i regularnie do tego zachęcać.

Korzystaj z wizualnych i dźwiękowych materiałów dydaktycznych

Im większa różnorodność, tym ciekawsze lekcje - a w rezultacie wyższy poziom koncentracji zarówno u uczniów z dysleksją, jak i pozostałej części grupy. Zmienna dynamika, zróżnicowanie komunikatów, zaproszenie do dyskusji czy zadawanie pytań stwarza wiele “kotwic” dla uwagi uczniów, którzy zachowują w ten sposób znacznie wyższą uważność, niż podczas biernego słuchania wykładu nauczyciela. Wielu dyslektyków skuteczniej uczy się także metodą wzrokową - skojarzenie brzmienia słów z obrazami pomaga im w zapamiętywaniu informacji, z którym często miewają problemy.

Pozwól uczniowi działać w swoim tempie i stylu

Uczniowie z dysleksją mają świadomość, że myślą i zachowują się inaczej, niż ich koledzy, a rzeczy proste dla innych często sprawiają im trudności. Poczucie niedopasowania do grupy w okresie dzieciństwa i adolescencji jest szczególnie bolesne i pogłębia frustrację spowodowaną niezadowalającymi wynikami w nauce. Aby pomóc uczniowi przezwyciężyć ten stan i poczuć się komfortowo w klasie, należy uszanować jego sposób i tempo uczenia się, bez narzucania mu reguł stworzonych w oparciu o sposób funkcjonowania uczniów bez dysleksji.

Dyslektyków nie należy więc poganiać - przed starciem tekstu z tablicy upewnij się, że uczeń zdążył go przepisać, treści dyktowane powtórz kilka razy, pozostaw więcej czasu na rozwiązanie zadania czy wypełnienie testu. Nie powinno się także stawiać uczniów z dysleksją w sytuacjach, które powodują u nich wysoki poziom stresu - odpytywanie przy całej klasie czy pisemne rozwiązywanie zadań na tablicy mogą być dla dziecka wręcz paraliżujące, a zmuszanie do nich skutecznie zniechęcić do podejmowania aktywności na zajęciach. 

Nie porównuj ucznia z dziećmi bez dysleksji

Wykluczone jest również wartościowanie uczniów pod względem ich trudności w uczeniu się. Nie należy porównywać wyników ani tempa pracy uczniów z dysleksją do ich kolegów, którzy nie przejawiają trudności w tym zakresie, okazywać zniecierpliwienia ani złości, gdy dziecko wykonuje polecenia wolniej, niż reszta grupy. W komunikacji z całą klasą należy podkreślać, że żaden z członków grupy nie jest gorszy, wszyscy natomiast są inni od siebie nawzajem - i mają do tego pełne prawo, zaś odmienność nie jest niczym złym.

Wideoszkolenia Edumaster - dysleksja u uczniów

Więcej na temat pracy z uczniami z dysleksją dowiesz się, korzystając z bogatej oferty wideoszkoleń Edumaster:

Pomoc psychologiczno-pedagogiczna

Dzieci z SPE